AVR là gì? AVR hoạt động như thế nào?

AVR là gì? AVR hoạt động như thế nào?

Bạn đã từng nghe đến bộ điều chỉnh điện áp máy phát điện? Máy phát điện có cấu tạo rất đơn giản gồm ROTO và STATO. Ngoài ra còn có những bộ phận quan trọng khác như AVR, than chì,… Vậy AVR là gì? AVR có chức năng gì trong hoạt động của máy phát điện? Làm thế nào khi AVR bị hỏng?… Hãy cùng theo dõi bài viết này để hiểu rõ hơn về AVR nhé!

AVR là gì?

AVR (viết tắt của Automatic Voltage Regulator) là hệ thống tự động điều khiển điện áp đầu cực máy phát điện. Thông qua tác động vào hệ thống kích từ của máy phát điện để đảm bảo điện áp tại đầu cực máy phát trong giới hạn cho phép.

Do vậy, AVR là một bộ phận rất quan trọng trong máy phát điện hoặc hệ thống tổ máy phát điện. Nếu AVR mất khả năng tự điều chỉnh điện áp thì chất lượng điện cung cấp sẽ không đáp ứng được cho các thiết bị điện.

Xem thêm: Nguyên lý làm việc và cấu tạo của máy phát điện

AVR có những chức năng gì?

1. AVR có chức năng điều chỉnh điện áp

Bộ điều chỉnh điện áp của máy phát điện có chức năng theo dõi điện áp đầu ra của máy và so sánh nó với một điện áp tham chiếu. Đồng thời, bộ AVR phải đưa ra lệnh để tăng giảm dòng điện kích thích sao cho sai số giữa điện áp đo được với điện áp tham chiếu phải là nhỏ nhất.

Nếu bạn muốn thay đổi điện áp của máy phát điện, bạn chỉ cần thay đổi điện áp tham chiếu. Thông thường, điện áp tham chiếu của máy phát điện thường được đặt lại giá trị định mức khi máy vận hành độc lập hoặc là điện áp thanh cái, điện áp lưới tại chế độ vận hành hòa lưới.

2. AVR có chức năng giới hạn tỷ số điện áp

Khi máy phát điện được khởi động, tốc độ quay của ROTO còn thấp, tần số phát ra cũng thấp. Khi đó, AVR có khuynh hướng tăng dòng kích thích lên sao cho để điện áp đầu ra như tham chiếu theo giá trị đặt hoặc điện áp lưới.

Chính điều đó đã dẫn đến quá trình kích thích của máy phát điện: cuộn dây ROTO bị quá nhiệt, các thiết bị nối vào đầu cực phát điện được xem là biến thế chính, máy biến áp tự dùng,… sẽ bị quá kích thích, bão hòa từ và quá nhiệt.

Thông thường, tốc độ của máy phát điện cần đạt đến 95% tốc độ định mức. AVR tự động cũng phải luôn theo dõi tỷ số này để điều chỉnh dòng kích thích cho phù hợp. Mặc dù điện áp của máy phát điện chưa đạt đến điện áp tham chiếu.

3. AVR điều khiển công suất vô công của máy phát điện

Khi máy phát điện chưa hoạt động, việc thay đổi dòng điện kích từ chỉ có thể thay đổi điện áp đầu cực máy phát. Quan hệ giữa điện áp máy phát điện đối với dòng điện kích từ được biểu diễn bằng một đường cong gọi là đặc tuyến không tải (đặc tuyến V-A).

Tuy nhiên, khi máy phát điện được nối vào một lưới có công suất lớn hơn máy phát điện. Việc tăng giảm dòng kích thích hầu như không làm thay đổi điện áp lưới. Và khi đó, chính tác dụng của AVR sẽ không điều khiển điện áp máy phát điện nữa. Mà là điều khiển dòng công suất phản kháng (còn gọi là công suất ảo) của máy phát điện.

Chính vì thế, AVR ngoài việc theo dõi và điều khiển điện áp còn phải theo dõi và điều khiển điện áp ảo. Thực chất, việc điều khiển này là điều khiển dòng điện kích thích khi công suất ảo. Và điện áp lưới có sự thay đổi sao cho mối liên hệ giữa điện áp máy phát điện và điện áp lưới và công suất ảo phải là hợp lý.

4. AVR có khả năng bù trừ điện áp suy giảm trên đường dây

Chắc hẳn những ai am hiểu về máy phát điện đều biết, khi máy vận hành độc lập hoặc nối vào lưới tầng bằng 1 trở kháng lớn. Khi tăng tải sẽ gây hao hụt điện áp trên đường dây. Tình trạng sụt áp này khiến cho điện áp tại những căn hộ tiêu thụ bị giảm theo độ tăng tải làm giảm chất lượng điện năng.

Chính vì thế, muốn giảm bớt tác hại của hệ thống do quá trình vận hành máy phát điện gây ra. Bộ AVR phải dự đoán được khả năng sụt giảm của đường dây, tạo ra điện áp bù trừ cho độ sụt giảm đó. Tác động bù trừ này sẽ giúp cho điện áp tại một thời điểm nào đó giữa máy phát và hộ tiêu thụ sẽ được ổn định theo tải. Điện áp tại hộ tiêu thụ giảm đôi chút so với tải, trong khi điện áp tại đầu cực máy phát sẽ có tăng đôi chút so với tải.

Để có được tác động này, nhà sản xuất sẽ thêm 1 tín hiệu dòng điện vào trong mạch đo lường. Dòng điện 1 pha từ thứ cấp của biến dòng đo lường sẽ được chảy qua một mạch điện R và L tạo ra các sụt áp tương ứng với sụt áp trên R và L của đường dây từ máy phát điện đến điểm mà ta muốn điện áp ổn định.

Mức điện áp này sẽ được cộng thêm vào (hoặc trừ bớt đi) với điện áp đầu cực máy phát điện đã đo được. Khi đó, bộ điều chỉnh điện áp tự động AVR sẽ căn cứ vào điện áp tổng để điều chỉnh dòng kích từ sao cho điện áp tổng không đổi.

Xem thêm: Máy phát điện 3 pha là gì và cách lựa chọn máy phát điện 3 pha

Làm thế nào khi AVR của máy phát điện bị hỏng?

Cũng giống như các bộ phận khác của máy phát điện. AVR cũng có nguy cơ hỏng hóc cao. Khi AVR gặp sự cố, bạn nên liên hệ ngay với các đơn vị sửa chữa uy tín để được nhân viên kỹ thuật hỗ trợ. Bởi vì mỗi loại máy phát điện khác nhau sẽ có những thiết kế mạch AVR khác nhau.

Hơn nữa, cho dù là cùng một dòng máy phát điện nhưng mỗi hãng sản xuất sẽ có thiết kế mạch AVR đặc trưng. Chính vì thế, người dùng không nên tự ý tháo lắp, sửa chữa máy phát điện khi AVR bị hỏng nếu không thông thuộc và am hiểu về nó.

Như vậy, qua bài viết này, chắc hẳn bạn đọc cũng đã có thể trả lời câu hỏi AVR là gì? cũng như hiểu rõ hơn về AVR của máy phát điện. Nếu vẫn còn thắc mắc cần giải đáp, hãy liên hệ ngay với chúng tôi để được tư vấn tốt nhất.

6

Bình luận bài viết

avatar
  Theo dõi  
Notify of